Archives

ប៉ូលិសចរាចរណ៍ ត្រូវកែប្រែបន្ថែមទៀត ដើម្បីឲ្យសក្តិសមនឹងពានរង្វាន់អន្តរជាតិ!

ថ្មីៗនេះ មន្ត្រីនរគបាលចរាចរណ៍ បានផាកពិន័យលោកទេសរដ្ឋមន្ត្រី ឱម យ៉ិនទៀង ដោយសារជិះរថយន្តមិនពាក់ខ្សែក្រវ៉ាត។ គេសង្កេតឃើញថា តាំងតែពីដាក់ឲ្យប្រើច្បាប់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោកថ្មីមក ប៉ូលិសចរាចរណ៍ ហាក់មានភាពក្លាហានជាងមុន។ ពោលគឺហ៊ាន ផាកពិន័យចំពោះអ្នកតំណាងរាស្ត្រ និងមន្ត្រីធំៗ រាប់ទាំងនាយករដ្ឋមន្ត្រីផង ដែលល្មើសនឹងច្បាប់ចរាចរណ៍។ ទោះយ៉ាងនេះក្តី គឺមានចំណុចមួយចំនួនទៀត ដែលប៉ូលិសចរាចរណ៍ ត្រូវប្រឹងប្រែងកែលម្អបន្ថែមទៀត ដើម្បីឲ្យសក្តិសមនឹងពានរង្វាន់អន្តរជាតិសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ ពីប្រទេសអង់គ្លេស។

សូមស្តាប់ ហេង ឧត្តម ៖ http://km.rfi.fr/cambodia/police-rfi-oudom-26-12-2016

ច្បាប់ចរាចរណ៍ផ្លូវគោកថ្មី បានដាក់ឲ្យប្រើជិតពេញ១ឆ្នាំហើយ។ ក្នុងរយៈពេលនេះ គេមើលឃើញថា មន្ត្រីនគរបាលចរាចរណ៍ មានសេចក្តីក្លាហានជាងមុន គឺហ៊ានបង្គាប់អ្នកតំណាងរាស្ត្រមួយចំនួន ទាំងមកពីបក្សកាន់អំណាច និងតំណាងរាស្ត្រប្រឆាំង ឲ្យបង់ពិន័យចំពោះបទល្មើសច្បាប់ចរាចរណ៍។ ពេលថ្មីៗនេះ គឺប៉ូលិសចរាចរណ៍ហ៊ានទៅដល់ ផាកពិន័យទេសរដ្ឋមន្ត្រី ប្រធានអង្គភាពប្រឆាំងអំពើពុករលួយ ថែមទៀត។ ហើយគេក៏មិនភ្លេចដែរ សូម្បីតែប្រមុខរដ្ឋាភិបាល និងមន្ត្រីផ្សេងៗ ក៏ត្រូវចូលទៅបង់ពិន័យជាហូរហែរមកហើយ។

នេះបើទោះបីជាមានមហាជនខ្លះគិតថា ករណីទាំងនោះ គឺជាការធ្វើឲ្យល្អមើលរបស់អ្នកមានអំណាច ឬចេះតែទៅបង់ពិន័យទៅដើម្បីកុំឲ្យគេរិះគន់ពេក ឬក៏បុគ្គលទាំងនោះ មានស្មារតីគោរពច្បាប់ដោយខ្លួនឯងក្តី ប៉ុន្តែទោះយ៉ាងណាក្តី នេះក៏ជាសេចក្តីក្លាហានមួយដែរ របស់ក្រុមប៉ូលិសចរាចរណ៍ ដែលហ៊ានសរសេរផាកពិន័យ និងហ៊ានតតាំងចំពោះមុខអ្នកមានអំណាច ហើយបំពានច្បាប់។

ក្រៅពីសេចក្តីក្លាហាននេះ គឺកិច្ចការងាររបស់មន្ត្រីចរាចរណ៍ ត្រូវបានកែប្រែយ៉ាងច្រើន ពិសេសគឺការបង់ផាកពិន័យដែលតម្រូវឲ្យអ្នកប្រព្រឹត្តល្មើស ត្រូវចូលខ្លួនទៅបង់ប្រាក់ពិន័យនៅការិយាល័យប៉ូលិសចរាចរណ៍ជើងគោក ដោយខ្លួនឯង។ ចំណែកឯការដាក់បញ្ចូល មន្ត្រីចរាចរណ៍ភេទស្រីសម្រាប់បម្រើការងារ ក៏ទំនងជាអាចធ្វើឲ្យមានភាពទន់ភ្លន់ជាងមុន ក្នុងការពន្យល់ណែនាំអ្នកបើកបរដែលល្មើសច្បាប់។

លើសពីនេះ ប៉ូលិសចរាចរណ៍ ហាក់ខំប្រឹងប្រែងច្រើនជាងមុន ដូចដែលគេឃើញថាពួកគាត់ធ្វើការតាមផ្លូវ ទាំងក្រោមកម្តៅថ្ងៃ ហាលភ្លៀងហាលខ្យល់ ហើយយប់អធ្រាត្រ ក៏នៅតែចុះទៅត្រួតពិនិត្យអ្នកបើកបរដែលសេពគ្រឿងស្រវឹងទៅទៀត។ ទាំងនេះ សុទ្ធតែជាគុណសម្បត្តិរបស់ប៉ូលិសដែលគេមិនគួរមើលរំលងនោះទេ។

ទោះបីជាមានចំណុចល្អហូរហែយ៉ាងណាក៏ដោយ ក៏នៅមានចំណុចអសកម្មខ្លះដែរ ដែលមន្ត្រីនគរបាលចរាចរណ៍ត្រូវប្រឹងប្រែងកែសម្រួលបន្ថែមទៀត។

ទី១ ជុំវិញការផាកពិន័យតែម្តង។ ពលរដ្ឋមួយចំនួនអះអាងថា ប៉ូលិសចរាចរណ៍ នៅតែបន្តឆ្លៀតកេញចំណេញ តាមរយៈឲ្យអ្នកបើកបរល្មើសច្បាប់ បង់លុយក្រៅផ្លូវការ គ្មានវិក្កយបត្រត្រឹមត្រូវ។ ការឲ្យលុយនេះ គឺជាថ្នូរនឹងការសម្របសម្រួលគ្នាចំពោះករណីល្មើសខ្លះ ដែលត្រូវបង់ប្រាក់ច្រើន មកបង់តិតតួច ដោយគ្មានបង្កាន់ដៃផាកពិន័យជាដើម។ ហើយប៉ូលិសចរាចរណ៍ខ្លះ ត្រូវពលរដ្ឋចោទថា បាននិយាយបញ្ចុះបញ្ចូលឲ្យអ្នកប្រព្រឹត្តល្មើសបង់លុយក្រៅផ្លូវការ ព្រោះថាបើបង់ពិន័យដោយមានវិក្កយបត្រ និងបង់លុយតាមកិច្ចតម្រូវនៃច្បាប់ គឺមានចំនួនច្រើនជាងធម្មតា និងត្រូវខាតពេលវេលាទៅបង់ពិន័យនៅការិយាល័យប៉ូលិសចរាចរណ៍ជើងគោកថែមទៀត។ នេះបើតាមការសង្កេតរបស់ពលរដ្ឋមួយចំនួន ដែលជួបករណីនេះដោយផ្ទាល់ផង។

ចំណុចទី២ គឺមន្ត្រីចរាចរណ៍ខ្លះ នៅតែបន្តយកលុយពីអ្នកបើកឡានដឹកទំនិញ ឬដឹកអ្នកដំណើរ។ លុយនេះ គឺគេមិនដឹងថា ត្រូវចូលហិបថវិកាជាតិ ឬហោប៉ាវបុគ្គលឯកជននោះទេ។ ចំណុចនេះ គឺត្រូវបានពលរដ្ឋដាក់ការសង្ស័យលើសមន្ត្រីខ្លះ ដែលជាត្រីងៀតឆ្លៀតពង។

ចំពោះការលាភសក្ការៈពីឡានដឹកទំនិញនេះដែរ ប៉ូលិសត្រួតពិនិត្យចរាចរណ៍មួយចំនួន ត្រូវពលរដ្ឋរាយការណ៍ថា បានទាមទារលាភសក្ការៈ ឬប្រើឯកសណ្ឋានមន្ត្រី ទៅកាក់ឡានដើម្បីសុំនេះសុំនោះដែលមាននៅលើរថយន្ត។ ដូចជារថយន្តដឹកមាន់ ក៏ប៉ូលិសសុំយកមាន់មួយក្បាលពីរក្បាល ជាដើមដែរ។ នេះបើតាមការលើកឡើងរបស់អ្នកដំណើរមួយចំនួន ដែលបានជួបហេតុការណ៍ផ្ទាល់ភ្នែក។

ចំណុចទី៣ គឺពាក់ព័ន្ធនឹងពាក្យសម្តីរបស់មន្ត្រីនគរបាលចរាចរណ៍តែម្តង ដែលត្រូវពលរដ្ឋរិះគន់ជាទូទៅ ថាមានពេលខ្លះ គឺអសុជីវធម៌ ហើយមានលក្ខណៈគំរាម និងសម្លុតជាដើម។

ជារួមមន្ត្រីនរគបាលចរាចរណ៍មួយចំនួន បានខិតខំកែទម្រង់ខ្លួនឯងបានច្រើនហើយ នៅឡើយតែចំណុចអសកម្មមួយចំនួនតូចទៀតតែប៉ុណ្ណោះ ដែលមិនទាន់អាចកែប្រែបានល្អប្រសើរ។ ផ្ទុយទៅវិញ ចំណុចខ្វះចន្លោះខ្លះតិចតួចរបស់មន្ត្រីចរាចរណ៍ ប៉ុន្តែវាអាចនឹងធ្វើឲ្យល្អក់កករខ្លាំង ប៉ះពាល់ទៅដល់ពានរង្វាន់អន្តរជាតិខាងសុវត្ថិភាពចរាចរណ៍ ផងក៏អាចថាបាន៕

សិល្បៈ​បុរាណ​ប្រឹង​ត្រដរ​រស់​ ក្រោម​ការ​ជ្រោម​ជ្រែង​របស់​អ្នក​សិល្បៈ​និង​ផ្នែក​ឯកជន!​

កម្ពុជា ត្រូវគេទទួលស្គាល់ថាជាជង្រុកនៃសិល្បៈវប្បធម៌ ហើយមនុស្សខ្មែរស្ទើរតែគ្រប់គ្នាទន្ទេញរត់មាត់ថា វប្បធម៌រលត់ជាតិរលាយ វប្បធម៌ពណ្ណារាយជាថ្កើងថ្កាន។ ក៏ប៉ុន្តែ ទម្រង់សិល្បៈបុរាណខ្លះដែលជាផ្នែកសំខាន់នៃវប្បធម៌នោះ គឺកំពុងតែប្រឹងត្រដររស់ទាំងត្រដាបត្រដួស។ ប្រឈមមុខនឹងបញ្ហានេះ អ្នកជំនាញសិល្បៈខ្លះ បានមើលឃើញថា សិល្បៈបុរាណខ្មែរ បានប្រឹងត្រដរងើបឡើងវិញខ្លះៗ គឺដោយសារតែការជ្រោមជ្រែងរបស់អ្នកសិល្បៈខ្លួនឯង និងផ្នែកឯកជន។

សូមស្តាប់ ហេង ឧត្តម ៖

http://km.rfi.fr/cambodia/chronique-khmer-art-rfi-oudom-21-12-2016

 

មួយរយៈកាលចុងក្រោយនេះ គេសង្កេតឃើញថា មានការផុសផុលសម្បើមណាស់ ក្នុងការងាកទៅចាប់អារម្មណ៍ និងគិតគូរពីទម្រង់សិល្បៈបុរាណខ្មែរ។ ជាក់ស្តែង ក្រុមយុវជន អង្គការសិល្បៈ និងផ្នែកឯកជន បានជួយបំពងសំឡេង ឲ្យមានការគិតគូរពីល្ខោនស្រមោលស្បែកធំ គឺក្រោយពីបានដឹងថា ប្រធានសមាគមល្ខោនស្បែកធំម្នាក់  បាក់ទឹកចិត្ត អស់សង្ឃឹម ហើយបិះនឹងបោះបង់ទម្រង់សិល្បៈនេះចោល ហើយទៅចាប់អាជីពជាអ្នករត់ម៉ូតូឌុប។

ទន្ទឹមនឹងនេះ ព្រឹត្តិការណ៍សម្តែងទស្សនីយភាពនៃរបាំព្រះរាជទ្រព្យ និងល្ខោនខោល ដែល ស្តីពី ប្រវត្តិ១សតវត្សនៃរបាំនេះ គឺមានមនុស្សផ្អើលចូលទស្សនាយ៉ាងច្រើនកុះករ។ សំបុត្រចូលទស្សនា គឺលក់ដាច់អស់ មុនកាលកំណត់ទៅទៀត។

ហើយគេក៏មិនអាចភ្លេចរាប់ទេ ពីល្ខោននិយាយ រឿងកុលាបប៉ៃលិន ដែលទើបនឹងសម្តែងចប់កាលពីពេលថ្មីៗនេះ គឺមានអ្នកគាំទ្រច្រើនលើសពីការរំពឹងទុក។ ព្រោះថា កៅអី និងសំបុត្រចូលទស្សនា មានត្រឹមតែជាង៤រយសំបុត្រ តែគេលក់អស់ដល់ទៅជិត៦រយសំបុត្រឯណោះ។ ទាំងនេះ គឺជាការបំផុសគំនិតផ្តួចផ្តើមយ៉ាងសកម្ម ពីក្រុមអ្នកសិល្បៈខ្លួនឯង និងក្រុមយុវជន រួមទាំងអង្គការខាងសិល្បៈ និងមានការគាំទ្រថវិកាពីផ្នែកឯកជន។

គេក៏ត្រូវទទួលស្គាល់ដែរថា អាជ្ញាធរខាងវប្បធម៌ ក៏ខំប្រឹងណាស់ដែរ។ ដូចដែលគេបានឃើញថា របាំព្រះរាជទ្រព្យ និងល្ខោនស្បែកធំជាដើម បានត្រូវចុះបញ្ជីក្នុងសម្បត្តិបេតិកភណ្ឌរបស់អង្គការយូណេស្កូ ហើយនិងការដាក់ចាប៉ីដងវែង ចូលក្នុងបញ្ជី សម្បត្តិបេតិកភណ្ឌអរូបីមនុស្សជាតិ កាលពីពេលថ្មីៗនេះទៀត។

លើសពីនេះ ក៏មានដែរ ការប្រឡងចម្រៀងថ្នាក់ជាតិ ទាំងសម័យ និងបុរាណ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ក៏ជាផ្នែកមួយដែលជួយការពារទម្រង់សិល្បៈបុរាណខ្លះដែរ។ ទាំងនេះ គឺជាស្នាដៃរបស់អាជ្ញាធរសិល្បៈ ប្រកែកមិនបាន។  ក៏ប៉ុន្តែ ការប្រលងចម្រៀងបុរាណទាំងនោះ គឺហាក់មានសន្ទុះតិចតួចនៅឡើយណាស់ បើធៀបនឹងការប្រលងចម្រៀងយុវវ័យ ដូចជា The Voice Cambodia, Cambodian Idol, Cambodia’s Got Talent  ជាដើម។

ម្យ៉ាងវិញទៀត គឺគេសង្កេតជាទូទៅ ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ ចំនួនសិស្សចុះឈ្មោះចូលរៀនរបាំបុរាណកាន់តែធ្លាក់ចុះ។ ជាក់ស្តែង នៅឆ្នាំនេះតែម្តង សិស្សចូលរៀនរបាំបុរាណមានតែជាង៣០នាក់ប៉ុណ្ណោះ។ ចំណែកអ្នកចូលរៀន ល្ខោននិយាយ សរុបទាំងនៅសាលាមធ្យមនិងនៅសាលកវិទ្យាល័យ គឺមានតែ១៣នាក់ប៉ុណ្ណោះ។ ហើយបើគិតពីអ្នកដែលមានសមត្ថភាពពេញលេញ អាចសម្តែងល្ខោននិយាយបានជ្រៅជ្រះ គឺប្រហែល៥-៦នាក់តែប៉ុណ្ណោះ។ រីឯល្ខោនខោលវិញ សិស្សចុះឈ្មោះចូលរៀនតែ៣-៤នាក់នោះទេ គឺវាកាន់តែតិចតួចមែនទែន។ ចំពោះគ្រូសិល្បៈបុរាណខ្លះ កាន់តែអស់សង្ឃឹម ពីមួយថ្ងៃទៅមួយ។ ធ្លាក់ទឹកចិត្តដោយមិនឃើញសិស្សរៀនមិនច្រើន ជារឿងមួយ! រឿងមួយទៀត គឺអាសូរនឹងជីវភាពរបស់ខ្លួន ហើយកាន់តែសង្វេគទៅនោះ គឺទ្រាំឈរមើលទម្រង់សិល្បៈដែលខ្លួនស្រឡាញ់ និងខំជ្រោមជ្រែង កំពុងតែលិចលង់បន្តិចម្តងៗ ពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ។

ប្រឈមនឹងបញ្ហាដូច្នេះ មន្ត្រីរបស់ក្រសួងវប្បធម៌តែងតែចោទសួរទៅសាធារណៈជនវិញថា ម្នាក់ៗសុទ្ធតែថាស្រឡាញ់សិល្បៈវប្បធម៌ ប៉ុន្តែបើឲ្យខ្លួនឯង ឬឲ្យកូនចៅរបស់ខ្លួន ទៅចុះឈ្មោះចូលរៀនវិញ គឺគ្មានទេ។

ក៏ប៉ុន្តែ មហាជនសួរតបទៅវិញថា តើឲ្យកូនសិស្សទៅចុះឈ្មោះចូលរៀនសិល្បៈបុរាណម្តេចកើត បើពួកគេមិនដឹងផងថា តើរៀនទៅ បានធ្វើអ្វី? តើទីផ្សារការងាររបស់សិស្សដែលចេញពីសាលាសិល្បៈ មានកម្រិតណា? ហើយតើអ្វីទៅជាពន្លឺនៃអនាគតរបស់ពួកគេ នៅពេលដែលរៀនចប់? គឺអ្វីៗហាក់ដូចជានៅតែងងឹតឈឹងសូន្យ។ ទំនងជាហេតុនេះហើយ ទើបមិនសូវមានសិស្សច្រើននោះទេ ដែលយកអនាគតទៅប្រថុយ ជាមួយនឹងសិល្បៈបុរាណនោះ។

ជាការពិត គេពុំគួរចង្អុរមុខគ្នា ឬបន្ទោសទម្លាក់កំហុសដាក់គ្នាតទៅទៀតនេះ។ ការសំខាន់ គឺទឹកជិតដល់ច្រមុះហើយ។ ដូច្នេះ គេត្រូវតែជួយដោះស្រាយគ្នា។ គេមិនអាចជួយលើកតម្កើងសិល្បៈវប្បធម៌ត្រឹមតែបបូរមាត់បាននោះទេ។  ប្រការចម្បង គឺគេត្រូវតែធ្វើឲ្យអ្នកសិល្បៈមានជីវភាពសមរម្យជាដំបូងសិន។ ដើម្បីឲ្យអ្នកសិល្បៈមានទុនចិញ្ចឹមឆ្នាំង គឺទាល់តែមានការគាំទ្រពីសំណាក់មហាជនជាទូទៅ តាមរយៈចូលរួមលើកទឹកចិត្ត និងទិញសំបុត្រចូលទស្សនាការសម្តែងរបស់ពួកគេជាដើម។

ចំណែក អាជ្ញាធរខាងសិល្បៈវប្បធម៌ គឺមានតួនាទីសំខាន់ណាស់ ក្នុងការពន្យល់ និងបង្ហាញពីតម្លៃនៃសញ្ញាបត្រសិល្បៈបុរាណ ដែលធ្វើឲ្យកូនសិស្សឃើញថា ពួកគេអាចចិញ្ចឹមជីវិតឲ្យថ្កុំថ្កើង ឬមានអនាគតល្អ  គ្មានភាពស្រពិចស្រពិលចំពោះអនាគត។

ការសំខាន់មួយទៀត គឺត្រូវតែមានទីតាំងកន្លែងសម្តែងសិល្បៈណាមួយឲ្យជាក់លាក់ និងឲ្យទៀងទាត់ រាល់សប្តាហ៍ ឬរាល់ខែ។ កិច្ចការនេះ ដំណើរការទៅបាន គឺត្រូវតែមានការចូលរួមយ៉ាងសកម្មពីអ្នកសិល្បៈគ្រប់ទម្រង់ និងការសហការជាមួយវិស័យឯកជន៕

​​កម្មករ​សំណង់ ប្រឈម​នឹងគ្រោះថ្នាក់​ច្រើន​​ជាង​កម្មករ​រោង​ចក្រ​កាត់​ដេរ!

វិស័យសំណង់ និងវិស័យកាត់ដេរ សុទ្ធតែជាផ្នែកសំខាន់នៃឆ្អឹងខ្នងសេដ្ឋកិច្ចជាតិដូចគ្នា។ កម្មករក្នុងវិស័យទាំងពីរនេះ សុទ្ធតែមានចំនួនជាងរាប់សិបម៉ឺននាក់ឡើងទៅ។ ក៏ប៉ុន្តែបើប្រៀបធៀបពីស្ថានភាពកម្មករក្នុងវិស័យពីរទាំងនេះវិញ គឺគេអាចមើលឃើញថា កម្មករក្នុងវិស័យសំណង់ គឺប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់ច្រើនជាង! ពេលខ្លះ កម្មករសំណង់ អាចឈានដល់បាត់បង់ជីវិតផង! ប៉ុន្តែពួកគេទទួលបានអត្ថបទប្រយោជន៍តិចតួចជាងកម្មកររោងចក្រកាត់ដេរ។ តើហេតុអ្វីបានជាដូច្នេះ? សូមស្តាប់ ហេង ឧត្តម ៖

12729389_471936429666765_5736998532436238000_n

កម្មករដែលត្រូវខ្សែភ្លើងឆក់ស្លាប់ នៅក្នុងបុរីមួយ

ជាដំបូង បើពិនិត្យមើលពីប្រាក់ឈ្នួលរបស់កម្មករសំណង់និងកម្មករកាត់ដេរ ហើយបើគេមើលត្រឹមពីសំបកខាងក្រៅ គឺអាចឃើញថា ប្រាក់ឈ្នួលកម្មករសំណង់ គិតជាថ្ងៃ គឺមានចំនួនច្រើនជាងកម្មករកាត់ដេរមែន។ កម្មករសំណង់ដែលជំនាញខ្លះ អាចរកបានក្នុងមួយថ្ងៃពី៣ម៉ឺនទៅ៥ម៉ឺនរៀលឯណោះ។ ប៉ុន្តែបើសរុបជាមធ្យមភាគប្រចាំខែវិញ គឺកម្មករកាត់ដេរបានប្រាក់ខែច្រើនជាង។ ច្រើនជាងព្រោះថា កម្មករសំណង់ធ្វើការមិនជាប់លាប់ពេញៗមួយខែៗដូចកម្មកររោងចក្រកាត់ដេរទេ ព្រោះកម្មករសំណង់ភាគច្រើន ធ្វើការដោយស៊ីប្រាក់ប្រចាំថ្ងៃ តាមកន្លែងម៉ៅការនានា។ ខុសពីកម្មករកាត់ដេរ ដែលធ្វើការមានម៉ោងមានពេល និងមានការងារធ្វើពេញៗមួយខែៗ ហើយបួករួមការងារនិងប្រាក់ថែមម៉ោងទៅទៀត។

បើនិយាយពីការងារវិញ ផ្នែកសំណង់ គឺត្រូវធ្វើការធ្ងន់ធ្ងរជាង ប្រើកម្លាំងច្រើនជាង និងប្រឈមមុខនឹងគ្រោះថ្នាក់ច្រើនជាងកម្មកររោងចក្រកាត់ដេរ។ ពេលខ្លះ កម្មករសំណង់ អាចឈានដល់គ្រោះថ្នាក់បាត់បង់ជីវិតផងក៏មាន។ ជាក់ស្តែង ដូចដែលគេធ្លាប់ឃើញស្រាប់ហើយថាមានកម្មករសំណង់ស្លាប់ជាញឹកញយ ដោយសារតែធ្លាក់ពីលើអគារ ឆក់ខ្សែភ្លើង និងរងគ្រោះរបួសក្នុងការងារ ព្រមទាំងការធ្លាក់សម្ភារៈ ថ្ម ដែក ឬឈើ លើកម្មករជាដើម។ មើលទៅ ដើម្បីរស់ ពួកគេធ្វើការទាំងប្រថុយប្រថាន ប្រៀបបាននឹងធ្វើការមួយថ្ងៃៗ ដោយយកជីវិតទៅប្តូរដូច្នោះដែរ! ទាំងនេះ គឺខុសគ្នាច្រើនពីកម្មកររោងចក្រកាត់ដេរ ដែលគ្រោះថ្នាក់ខ្លាំងល្មម ភាគច្រើន អាចដល់ត្រឹមសន្លប់តែប៉ុណ្ណោះ។

ថ្លែងពីកន្លែងស្នាក់នៅ បើទោះបីជាកម្មករកាត់ដេរ រស់នៅក្នុងស្ថានភាពលំបាកវេទនា ជួលផ្ទះគេនៅតូចចង្អៀត ខ្វះអនាម័យ រស់នៅជុំគ្នា និងមានគ្នាច្រើនក្តីក៏ពិតមែន តែពួកគេអាចមានដំបូលជ្រកសមល្មម អាចជ្រកភ្លៀងជ្រកថ្ងៃបានដែរ។ ក៏ប៉ុន្តែកម្មករក្នុងវិស័យសំណង់វិញ ភាគច្រើន គឺពួកគេត្រូវទទួលទានដំណេកនៅតាមការដ្ឋាន ក្រោមតង់កៅស៊ូ ឬគ្មានទីកន្លែងស្រួលបួលប៉ុន្មានទេ។ កម្មករសំណង់ខ្លះ ត្រូវរស់តាមការដ្ឋាន ដោយផ្លាស់ទីតាមការងារជានិច្ច ព្រោះថាជាការងារបែបម៉ៅការ។ លើកលែងតែការដ្ឋានរបស់ក្រុមហ៊ុនធំៗដែលត្រូវធ្វើរាប់ខែឆ្នាំ ទើបគេអាចនៅមួយកន្លែងបានយូរបន្តិច។

បើសង្កត់ធ្ងន់ទៅលើអត្ថប្រយោជន៍ផ្សេងៗ ទាំងលក្ខខណ្ឌការងារ និងប្រាក់រង្វាន់ រួមនឹងប្រាក់អត្ថប្រយោជន៍ផ្សេងៗជាដើម កម្មកររោងចក្រកាត់ដេរ បានទទួលច្រើននិងគួរសមជាងកម្មករសំណង់។ កម្មករសំណង់ គឺស៊ីប្រាក់ប្រចាំថ្ងៃ បើឈឺឬរវល់ អត់បានទៅធ្វើការ ក៏អត់ប្រាក់ប្រចាំថ្ងៃដែរ ហើយបើធ្វើការថ្ងៃសៅរ៍អាទិត្យ ក៏គិតតែមួយថ្ងៃដូចគ្នានឹងថ្ងៃធម្មតាដែរ ហើយមិនមានការឈប់សម្រាកត្រឹមត្រូវ ដូចកម្មកររោងចក្រកាត់ដេរនោះទេ។

ងាកទៅមើលពីការយកចិត្តទុកដាក់វិញ ក្នុងវិស័យវាយនភណ្ឌកាត់ដេរ ដោយសារតែកម្មករមានគ្នាច្រើនជាង ច្រើនដល់ទៅជាង៧០ម៉ឺននាក់ ធ្វើឲ្យពួកគេមានសហជីពច្រើនជាងដែរ គឺដល់ទៅជាង២ពាន់សហជីពឯណោះ។ ក្រុមសហជីពដែលខ្លាំងនិងសកម្មមួយចំនួន បាននិងកំពុងតែដើរតួសំខាន់ ក្នុងការទាមទារសិទ្ធិកម្មករ និងចរចាដំឡើងប្រាក់ខែរបស់ក្រុមកម្មករកាត់ដេរ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ។ ហើយដោយសារតែវិស័យវាយនភណ្ឌកាត់ដេរ ជាឆ្អឹងខ្នងសំខាន់របស់សេដ្ឋកិច្ចជាតិ និងសំខាន់ក្នុងវិស័យនាំចេញផងនោះ ទាំងស្ថាប័នរដ្ឋនិងក្រុមសង្គមស៊ីវិល បានចូលរួមជំរុញការយកចិត្តដាក់ខ្លាំងក្នុងវិស័យនេះ។ ចំណែកវិស័យសំណង់វិញ កម្មករមានគ្នាក៏តិច តែប្រមាណជិត៣០ម៉ឺននាក់ ហើយសហជីពក៏កាន់តែតិចតួចទៅទៀត ដែលប្រហែលតែ៤ឬ៥ ហើយសហជីពដែលសកម្មនិងខ្លាំងក្លានោះ គឺមានតែ១ ឬ២ប៉ុណ្ណោះ។ ងាកទៅមើលការយកចិត្តទុកដាក់ពីស្ថាប័នពាក់ព័ន្ធ វិស័យសំណង់គឺដូចជាមិនសូវមានការយកចិត្តទុកដាក់ឲ្យផុសផុលប៉ុន្មានទេ បើប្រៀបធៀបទៅនឹងវិស័យកាត់ដេរ។

ដូច្នេះ ជាដំណោះស្រាយ ក្រសួងនិងស្ថាប័នមានសមត្ថកិច្ច ត្រូវតែឲ្យឧស្សាហ៍ចុះអធិការត្រួតពិនិត្យការដ្ឋាន និងដាក់វិធានការតឹងរឹងដល់ក្រុមហ៊ុនសំណង់ ឲ្យបំពាក់សម្ភារៈសុវត្ថិភាពដល់កម្មករ ដើម្បីការពារអាយុជីវិតរបស់ពួកគេ។

លើសពីនេះ គឺត្រូវជួយពង្រឹងតម្លៃប្រាក់ឈ្នួលឲ្យមានស្តង់ដារមួយត្រឹមត្រូវ ដោយឆ្លងកាត់ការវាយតម្លៃជាក់លាក់ ហើយត្រូវធ្វើយ៉ាងណាឲ្យថៅកែ និងអ្នកម៉ៅការសំណង់ទាំងឡាយ យល់ថា ការងារនេះមិនត្រូវគិតប្រកាន់ភេទប្រុសឬស្រីនោះឡើយ។ ស្ត្រីកម្មករសំណង់ក៏ត្រូវទទួលបានប្រាក់ខែស្មើនឹងកម្មករបុរសដែរ ព្រោះថា បើតាមច្បាប់ ការងារដូចគ្នា គឺត្រូវបានប្រាក់ស្មើគ្នា។

ចំណែកក្រុមកម្មករសំណង់ខ្លួនឯង ក៏ត្រូវតែចេះក្រោកឈរ និងប្រមូលគ្នាចងក្រងជាសហជីព ដើម្បីធ្វើសកម្មភាពទាមទារសិទ្ធិកម្មករក្នុងវិស័យរបស់ខ្លួន។ គេត្រូវតែយល់ថា កាលណាពួកគេមានគ្នាច្រើន កម្លាំងកាន់តែធំ និងមានជាសហជីពត្រឹមត្រូវទៀតនោះ ទឹកមាត់របស់ពួកគេគឺប្រៃជាងធម្មតា ក្នុងការចរចាជាមួយថៅកែ និងអ្នកម៉ៅការ។

រីឯសហជីពក្នុងវិស័យសំណង់ដែលកំពុងតែមានតិចតួចស្រាប់នេះ គឺត្រូវតែសហការគ្នា ហើយត្រូវជួយពង្រឹងនិងពង្រីកសកម្មភាពឲ្យច្រើននិងខ្លាំងជាងមុន ដើម្បីផ្តល់ផលប្រយោជន៍ដល់កម្មករសំណង់ក្រីក្រ៕

បន្ថែមលើការនាំចេញកសិផល កម្ពុជាគួរតែពង្រឹងទីផ្សារ និងកែច្នៃវត្ថុធាតុដើមនៅក្នុងស្រុក!

កាលពីពេលថ្មីៗនេះ អាជ្ញាធរកសិកម្ម បានបញ្ជាក់ថាកម្ពុជាគ្រោងនឹងនាំចេញ ចេក ស្វាយ និងសណ្ដែកសៀង ទៅកាន់ប្រទេសចិន។  ទន្ទឹមនឹងការចង់នាំចេញនេះ កម្ពុជាដែលមានឈ្មោះថាជាប្រទេសកសិកម្ម ក៏កំពុងតែនាំចូលនូវបន្លែនិងផ្លែឈើរាប់សិបតោន ក្នុងមួយថ្ងៃៗ។ អ្នកជំនាញ យល់ឃើញថា គេគួរតែពង្រឹងនិងផ្គត់ផ្តង់ទីផ្សារក្នុងស្រុក ព្រមទាំងកែច្នៃកសិផលវត្ថុធាតុដើមនោះ ហើយនាំចេញផលិតផលសម្រេចវិញ ទើបជាជម្រើសប្រសើរជាង។ សូមស្តាប់ ហេង ឧត្តម ៖

ពីម្សិលមិញ ល្ពៅ ធ្លាក់ថ្លៃដល់ត្រឹម២០០រៀល ក្នុង១គីឡូក្រាម នៅខេត្តព្រះវិហារ ជាប់ព្រំដែនថៃ។  @Kieng So Heng

 ល្ពៅ ធ្លាក់ថ្លៃដល់ត្រឹម២០០រៀល ក្នុង១គីឡូក្រាម នៅខេត្តព្រះវិហារ ជាប់ព្រំដែនថៃ កាលពីពេលកន្លងទៅ។ @Kieng So Heng

និយាយពីការនាំចេញទំនិញកសិផលទៅក្រៅប្រទេស, កន្លងមក កម្ពុជា បានទទួលជោគជ័យយ៉ាងខ្លាំងខាងនាំចេញ អង្ករក្រអូប និង ម្រេចកំពត ពិសេសគឺនាំទៅកាន់សហភាពអឺរ៉ុប។ ចំណែក ស្វាយ ក៏ត្រូវបាននាំចេញក្រៅផ្លូវការទៅកាន់ប្រទេសជិតខាងផងដែរ។ ហើយពេលថ្មីៗនេះទៀត អាជ្ញាធរខាងកសិកម្ម ក៏បានអះអាងជាស្រេចហើយថាកម្ពុជាគ្រោងនឹងនាំចេញ ចេក ស្វាយ និងសណ្តែកសៀង ទៅកាន់មហាយក្សចិនថែមទៀត។ ទោះយ៉ាងនេះក្តី និន្នាការនៃការនាំចេញ ត្រូវគេមើលឃើញថា ហាក់នៅមានចំនួនកម្រិតតិចតួចស្តួចស្តើងនៅឡើយ បើធៀបនឹងការនាំចូលទំនិញកសិផលពីបរទេស។

ខណៈដែលកម្ពុជា អះអាងថាខ្លួនគឺជាប្រទេសកសិកម្ម ហើយមានប្រជាពលរដ្ឋច្រើនលើសលុបគឺជាកសិករ ប៉ុន្តែជារៀងរាល់ថ្ងៃ ដែនដីសុវណ្ណភូមិមួយនេះ កំពុងនាំចូលបន្លែផ្លែឈើ និងដំណាំកសិផលផ្សេងៗទៀត រាប់សិបតោនក្នុងមួយថ្ងៃៗពីប្រទេសជិតខាងទៅវិញ។

ជាការពិតណាស់ ហើយក៏មិនមែនជារឿងចម្លែកនោះដែរ ដែលប្រទេសនីមួយៗ ត្រូវការនាំចូលទំនិញពីប្រទេសដទៃ! ក៏ប៉ុន្តែវាប្រហែលមិនមែនជារឿងធម្មតានោះទេ បើកម្ពុជាជាប្រទេសកសិកម្មស្រាប់ទៅហើយ តែបែរជានៅចាំបាច់ពឹងពាក់ខ្លាំង ចំពោះការនាំចូលបន្លែនិងផ្លែឈើពីប្រទេសជិតខាងទៀតនោះ។ ហើយបើការនាំចូលផលិតផលកសិកម្មវិសេសវិសាល ដែលដាំក្នុងស្រុកមិនបាន បែបមិនជាថ្វីទេ ក៏ប៉ុន្តែសព្វបើគ្រាន់តែស្លឹកគ្រៃ ស្ពៃក្ដោប ត្រកួន ឬត្រសក់ ជាដើម ក៏ត្រូវនាំចូលរាប់សិបតោនដែរនោះ គឺជារឿងដែលអ្នកពាក់ព័ន្ធទាំងឡាយ ត្រូវតែចាប់អារម្មណ៍គិត និងត្រូវយកចិត្តទុកដាក់ឡើងវិញ។

ទោះជាយ៉ាងនេះក៏ដោយចុះ ការនាំចេញទំនិញកសិផលទៅក្រៅប្រទេសជាជម្រើសល្អមួយហើយ ក៏ប៉ុន្តែនៅពេលដែលក្នុងស្រុកកំពុងតែខ្វះបន្លែផ្លែឈើ ហើយចាំបាច់នាំចូលពីបរទេសនោះ តែខ្លួនប្រឹងតែនាំចេញកសិផលមួយចំនួនតូច ក៏មិនទំនងជាល្អប៉ុន្មានដែរ។ ដូច្នេះ ការពង្រឹងគុណភាព និងបង្កើនបរិមាណដំណាំកសិកម្មគ្រប់ប្រភេទ សម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់ និងពង្រីកទីផ្សារកសិផលនៅក្នុងស្រុក គឺជារឿងចាំបាច់។ ចាំបាច់ព្រោះថា ជាការលើកកម្ពស់តម្លៃកសិផលនៅក្នុងប្រទេស ហើយនិងលើកតម្កើងកម្រិតជីវភាពប្រជាកសិករខ្មែរ ព្រមទាំងជាការលើកស្ទួយមុខមាត់ «កម្ពុជារាជាណាចក្រអច្ឆរិយៈខាងកសិកម្ម» ផងដែរ។

មានជម្រើសល្អទៀតបន្ថែមដែលគេអាចមើលឃើញ! នោះគឺការកែច្នៃវត្ថុធាតុដើម គឺកែច្នៃដំណាំកសិផលឲ្យទៅជាកសិឧស្សាហកម្មចំណីអាហារ។ នេះគួរតែជាកាតព្វកិច្ចរបស់រដ្ឋាភិបាលក្នុងនាំទាក់ទាញអ្នកវិនិយោគទុក ឬអូសទាញអ្នកមាន មហាសេដ្ឋីខ្មែរឲ្យដាក់ទុនក្នុងវិស័យនេះ។

ត្បិតថា ដំណើការកែច្នៃនេះ គឺធ្វើឲ្យកម្ពុជាកាន់តែចំណេញច្រើនជាងការនាំចេញកសិផលទាំងដុល ដែលគេហៅថាវត្ថុធាតុដើមនោះ។ ការកែច្នៃផលិតផលដំណាំនៅក្នុងស្រុក ឲ្យចេញជានំចំណី ឬជាតំណាប់ ឬក៏ទៅជាបង្អែមស្ងួត ចិតជាចំណិត ដោយមានការវេចខ្ចប់ត្រឹមត្រូវ តាមបែបផែនឧស្សហកម្មចំណីអាហារ គឺទំនងជាអាចជួយជំរុញទំនើបភាពនៃវិស័យកសិកម្មខ្មែរ ឲ្យវារនិងដើរចេញពីកសិកម្មយថាផលបាន។ ថែមពីនេះ គឺជួយកាត់បន្ថយអត្រាដំណាំកសិផលដែលជុញ គរឲ្យស្អុយរលួយនោះទៀតផង។

ការកាន់តែចំណេញថែមទៀតនោះ គឺថា ក្នុងដំណើរការផលិតកម្មកែច្នៃនេះតែ  គឺត្រូវការកម្លាំងពលកម្មច្រើន ពិសេសកម្មករ! ដែលនេះគឺនឹងបានជាផលប្រយោជន៍សម្រាប់កម្ពុជាទាំងអស់តែម្តង។

ក្រៅពីការពង្រីងទីផ្សារក្នុងស្រុក និងកែច្នែវត្ថុធាតុដើម, ការសំខាន់ទៀតនេះ គឺត្រូវជួយកសិករឲ្យចាកផុតពីការធ្វើស្រែប្រវាស់នឹងមេឃ។ ប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រ ជាមធ្យោបាយសំខាន់យកតែមែនទែន។

រីឯក្រសួងពាក់ព័ន្ធត្រូវតែធ្វើការឲ្យសកម្មនិងខ្លាំងជាងមុនដែរ។ តួយ៉ាងក្រសួងកសិកម្មនិងក្រសួងពាណិជ្ជកម្មជាដើម គឺត្រូវធ្វើការរួមគ្នា និងចែករំលែកការវាយតម្លៃឲ្យគ្នាទៅវិញទៅមក ពីទំហំលទ្ធភាពផលិតកម្មរបស់កសិករខ្មែរ និងផ្តល់ព័ត៌មានជាក់លាក់ពីតម្រូវការរបស់ឈ្មួញវិនិយោគ ឬអ្នកបញ្ជាទិញ ទៅដល់ប្រជាកសិករ។

លើសពីនេះ គេត្រូវសិក្សាឲ្យលម្អិតនិងផ្សព្វផ្សាយឲ្យប្រជាកសិករដឹងឲ្យច្បាស់ តើថាក្នុងឆ្នាំនីមួយ ត្រូវការស្រូវប៉ុន្មាន? ត្រូវការដំឡូងប៉ុន្មាន? ស្វាយ ពោត ល្ពៅ សណ្តែក និងដំណាំផ្សេងៗទៀត ក្នុងចន្លោះពីប៉ុន្មានតោនទៅតោនប៉ុន្មានជាដើម ដើម្បីប្រជាកសិករងាយស្រួលដាំតម្រូវតាមទីផ្សារ ហើយដើម្បីជៀសវាងការដាំដុះច្រើនជុញដំណាំតែមួយមុខពីរ ហើយចាលទីផ្សារ ត្រូវគរទុកចោលស្អុយរលួយ។

បើមិនធ្វើបានដូច្នេះទេ ហើយការអង្គុយរំពឹងតែការនាំចេញកសិផលដ៏តិចតួចនោះ គឺទំនងជាមិនបានផលច្រើនដល់ប្រជាកសិករពិតនោះទេ៕

វេជ្ជបណ្ឌិត ប៊ុន ស្រេង​៖ ជំងឺ​ Zika ឆ្លង​តាម​មូសខ្លាខាំ ការ​បញ្ចូល​ឈាម និងការ​រួមភេទ ហើយ​បង្ក​ផល​លំបាក​ខ្លាំងទៅលើ​ស្ត្រី​មាន​ផ្ទៃ​ពោះ និង​ទារក​តូច!

ថ្មីៗនេះ ជំងឺនិងវីរូសZika ផ្ទុះឡើងជាច្រើនករណី នៅប្រទេសសីង្ហបុរី ហើយភ្លាមៗក្រសួងសុខាភិបាល បានដាក់ម៉ាស៊ីនស្ទង់កម្តៅនៅតាមព្រលានយន្តហោះ និងនៅព្រំដែន។ ដើម្បីយល់ពីជំងឺ Zika នេះ វិទ្យុបារាំងបានអញ្ជើញលោកវេជ្ជបណ្ឌិត ប៊ុន ស្រេង ដែលជាអនុប្រធាននាយកដ្ឋានប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងជំងឺឆ្លង ធ្វើជាភ្ញៀវប្រចាំថ្ងៃ។ លោកវេជ្ជបណ្ឌិត ប៊ុន ស្រេង បានបញ្ជាក់ថា ជំងឺ Zika នេះ បង្កផលប៉ះពាល់ធ្ងន់ធ្ងរតែទៅលើស្ត្រីមានផ្ទៃពោះ និងទារកតូចៗទេ តែចំពោះមនុស្សធំ គឺមិនសូវធ្វើទុក្ខទោសប៉ុន្មានទេ ហើយអាចជាទៅវិញដោយឯងៗ។ បើតាមលោកវេជ្ជបណ្ឌិត វីរុស Zika នេះ គឺឆ្លងតាមមូសខ្លាខាំ តាមការចាក់បញ្ចូលឈាម និងឆ្លងតាមការរួមភេទដោយមិនប្រើស្រោមអនាម័យ។

ចង់ដឹងកាន់តែច្បាស់ យើងស្តាប់បទសម្ភាសរប់សហេង ឧត្តម ជាមួយនឹងលោកវេជ្ជបណ្ឌិត ប៊ុន ស្រេង ៖

http://km.rfi.fr/cambodia/zika-virus-bun-sreng-06-09-2016

IMG_0856

 

សហជីព៖​កម្មករ​សំណង់​ធ្វើការ​មួយថ្ងៃៗ យក​ជីវិត​ទៅ​ប្តូរ ដើម្បី​រស់​​!

វិស័យអចលនទ្រព្យនៅទ្រឹង ហើយការសាងសង់ជាទូទៅមានការថយចុះខ្លះ។ ទោះយ៉ាងណាក្តី វិស័យសំណង់បានបង្កើតការងាររាប់ម៉ឺនកន្លែងសម្រាប់ពលរដ្ឋខ្មែរ។ ក៏ប៉ុន្តែវិស័យនេះ គឺកំពុងមានការប្រឈមនឹងគ្រោះថ្នាក់ខ្ពស់ រហូតដល់មានកម្មករបាត់បង់ជីវិតជាញឹកញយ។ ហេង ឧត្តម រាយការណ៍៖ 

http://km.rfi.fr/cambodia/-risques-main-ouvre-RFI-Oudom-06-09-2016

12729389_471936429666765_5736998532436238000_n

តាមការស្រាវជ្រាវរបស់ក្រសួងរៀបចំដែនដី នគរូបនីកម្ម និងសំណង់, នៅក្នុងខែសីហាកន្លងទៅ វិស័យសំណង់បានបង្កើតការងារដល់ពលរដ្ឋខ្មែរ ប្រមាណ១ម៉ឺន២ពាន់នាក់។ បើនិយាយតែពីក្នុងក្រុងភ្នំពេញ គឺមានកម្មករសំណង់ដល់ទៅ៧ពាន់ទៅ៨ពាន់នាក់ ដែលធ្វើការងារក្នុងមួយថ្ងៃៗ។  ក្រសួងដដែលបញ្ជាក់ថា កម្មករគ្មានជំនាញ ធ្វើការមួយថ្ងៃ  បានលុយប្រហែល ៣ម៉ឺន៥ពាន់ទៅ៥ម៉ឺនរៀល ចំណែកកម្មករជំនាញនិងមេជាង បានប្រាក់ប្រចាំថ្ងៃ ប្រហែលពី៥ម៉ឺនទៅ៧ម៉ឺន៥ពាន់រៀល។

ក៏ប៉ុន្តែ បើតាមលោក សុខ គិន អ្នកតំណាងសហព័ន្ធសហជីពកម្មករសំណង់និងព្រៃឈើកម្ពុជា ហៅកាត់ថា BWTUC បានប្រាប់វិទ្យុបារាំងថា សព្វថ្ងៃ កម្មករក្នុងផ្នែកសំណង់អាចមានពី២៨ម៉ឺន ទៅ៣០ម៉ឺននាក់។ ចំណែកប្រាក់ខែសម្រាប់កម្មករគ្មានជំនាញ គឺមានកម្រិតទាបមែនទែន គឺពី៥ទៅ៧ដុល្លារប៉ុណ្ណោះក្នុងមួយថ្ងៃ ហើយបើស្រ្តីកម្មករវិញ បានត្រឹម១ម៉ឺន៨ពាន់ ឬជាង៤ដុល្លារ ទៅ៥ដុល្លារតែប៉ុណ្ណោះ។

ក្រៅពីប្រាក់ប្រចាំថ្ងៃទាប អ្នកតំណាងសហជីព BWTUC ដែលមានសមាជិកជាង៥ពាន់ បានសម្តែងការព្រួយបារម្ភថា មានកម្មករសំណង់ស្លាប់ជាញឹកញយ ដោយសារតែធ្លាក់ពីលើអគារ ឆក់ខ្សែភ្លើង និងរងគ្រោះរបួសក្នុងការងារ ព្រមទាំងការធ្លាក់សម្ភារៈលើកម្មករជាដើម។ ដើម្បីរស់ ពួកគេធ្វើការទាំងប្រថុយប្រថាន ប្រៀបបាននឹងធ្វើការមួយថ្ងៃៗ ដោយយកជីវិតទៅប្តូរ!

បន្ថែមពីហានិភ័យទាំងនេះ កម្មករសំណង់ត្រូវធ្វើការប្រើកម្លាំងធ្ងន់ ប្រឈមនឹងបញ្ហាសុខភាព និងអនាម័យក្នុងកន្លែងការងារ។ តាមលោក សុខ គិន, វិស័យសំណង់មិនសូវមាន ឬស្ទើរតែគ្មានតែម្តង ការយកចិត្តទុកដាក់ពីស្ថាប័នពាក់ពន្ធ គឺវាមិនដូចវិស័យកាត់ដេរឡើយ។

ប្រភពដែល បានស្នើសុំដល់ក្រសួងនិងស្ថាប័នមានសមត្ថកិច្ច ឲ្យឧស្សាហ៍ចុះអធិការកិច្ចត្រួតពិនិត្យការដ្ឋាន និងដាក់វិធានការតឹងរឹងដល់ក្រុមហ៊ុនសំណង់ឲ្យបំពាក់សម្ភារៈសុវត្ថិភាពដល់កម្មករ ដូចជា មួក អាវ ខ្សែក្រវាត់ និងសម្ភារៈផ្សេងៗ។ លើសពីនេះ គឺត្រូវជួយពង្រឹងតម្លៃប្រាក់ឈ្នួល ដោយមិនគិតពីភេទប្រុសឬស្រីនោះឡើយ ព្រោះថា បើតាមច្បាប់ ការងារដូចគ្នា គឺត្រូវបានប្រាក់ស្មើគ្នា៕

លោក សឺន ជុំសុធន៖ ក្នុងឱកាសចុះឈ្មោះបោះឆ្នោត លោក​​ព្រួយ​បារម្ភពី«ខ្មែរកម្ពុជាក្រោម»គ្មានអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ!

son-chom-sothon

ភ្ញៀវប្រចាំថ្ងៃរបស់យើងនៅយប់នេះ គឺលោក សឺន ជុំសុធន ដែលជាមន្ត្រីគម្រោងផ្នែកសិទ្ធមនុស្ស របស់អង្គការការពារសិទ្ធិជនជាតិភាគតិច។ កាលពីខែមុន អង្គការរបស់លោក បានស្នើសុំពីក្រសួងក្រសួងមហាផ្ទៃ ជួយបន្តសុពលភាពអត្តសញ្ញាណប័ណ្ណ ឲ្យពលរដ្ឋខ្មែរកម្ពុជាក្រោម មួយចំនួននៅខេត្តកំពង់ឆ្នាំងនិងសៀមរាម។  ក៏ប៉ុន្តែ ក្នុងឱកាសនៃការចុះឈ្មោះបោះឆ្នោតនេះ លោកព្រួយបារម្ភថា ពលរដ្ឋខ្មែរក្រោម ដែលរស់នៅកម្ពុជា ចំនួនរាប់ម៉ឺនសែននាក់ទៀត ដែលនៅមិនទាន់មានអត្តសញ្ញាណបណ្ណសញ្ជាតិខ្មែរ។

ឆ្លើយតបនឹងសំណួររបស់វិទ្យុបារាំង លោក សឺន ជុំសុធន ដែលខ្មែរកម្ពុជាក្រោមម្នាក់ផងនោះ លោកបានពន្យល់ពីរបៀបសម្គាល់និងកត់ចំណាំថា បុគ្គលណាម្នាក់ជា ខ្មែរក្រោម និងជនណាម្នាក់ ជាជនជាតិវៀតណាម។
 
ជាមួយគ្នានេះ លោក សឺន ជុំសុធន ក៏រៀបរាប់រម្លឹកឡើងវិញផងដែរ ពីករណីជនជនខ្មែរកម្ពុជាក្រោម ប្រមាណជាង១៨០គ្រួសារ ដែលមានទំនាស់ដីធ្លីជាមួយនិងអាជ្ញាធរ ក្រុមចម្រុះជលផល របស់ស្រុកបុរីជលសារ។ ពលរដ្ឋទាំងនោះ មានជាប់ក្តីក្តាំរហូតឡើងតុលាការ និងត្រូវជាប់ឃុំទៀតផង។ ពេលនេះការកំណត់ឲ្យនៅក្រៅឃុំ បានជិតផុតទៅហើយ។
 
ដូច្នេះសូមស្តាប់បទសម្ភាសរបស់ ហេង ឧត្តម ជាមួយនឹង លោក សឺន ជុំសុធន ៖ 

http://km.rfi.fr/cambodia/-ITW-Son-Chum-Sothon-RFI-Oudom-04-09-2016

417752_258703414214715_183874043_n